अमेरिकाको जस्तै देखिने नेपालको ईतिहाँसमा पहिलो पटक बाटोको नाम, घरको नम्बर र स्टप साईन लागु !

पदमपुर, चितवन  । पदमपुर नगरपालिकाको वार्ड नं. ४ ले सडक नामकरण, घर नम्बरिङ, स्टप साइनको स्थापना, प्रविधि एकीकरण तथा ट्राफिक सुरक्षा व्यवस्थापन योजनालाई सशक्त रूपमा अगाडि बढाएको छ । यो योजनाले न केवल सार्वजनिक सेवा प्रणालीलाई सुधार गर्नेछ, तर आर्थिक समृद्धिमा पनि नयाँ युगको सुरुआत गर्ने विश्वास गरिएको छ ।

उक्त कार्यको नेतृत्व हाल अमेरिकामा बसोबास गर्दै युनिभर्सिटीमा प्राध्यापन गरिरहनु भएका डा. रामहरि सुबेदीले गर्नुभएको हो । नेपालकै इतिहासमा पहिलोपटक अमेरिकी पूर्वाधार र विकास मापदण्डअनुसार संरचित ढंगले सुरु गरिएको यो परियोजनालाई पूर्व प्रदेश मन्त्री माननीय विजय सुबेदीले नगरपालिकाका मेयर श्री विनोद रेग्मी र उपमेयर ज्यूसँग सहकार्य गर्दै सहजीकरणमा महत्वपूर्ण भूमिका निर्वाह गर्नुभएको थियो ।

यस कार्यलाई प्रभावकारी रूपमा अगाडि बढाउनका लागि वार्ड नं. ४ ले अग्रसरता लिएको हो, जसमा वार्ड अध्यक्ष श्री मक्करमान श्रेष्ठ तथा वार्ड सदस्य श्री बाबुराम शर्माको प्रमुख भूमिका रहेको छ । साथै, अन्य वार्ड सदस्यहरू तथा कर्मचारीहरूको पनि उल्लेखनीय सहयोग रहेको छ ।

कार्यक्रमको प्रभावकारी कार्यान्वयनका लागि “पदमपुर वार्ड नं. ४ प्रविधि विकास समिति” गठन गरिएको छ। समितिका पदाधिकारीहरूले डा. रामहरि सुबेदीसँग सहकार्य गर्दै पहिलो चरणमा ९ वटा प्रमुख चोकहरूमा अमेरिकी शैलीका स्टप साइनहरू स्थापना गरेका छन् र प्रत्येक सडकको नामाकरण गरिएको छ।

अबको दोस्रो चरणमा ती चोकहरूमा रहेका घरहरूको व्यवस्थित नम्बर प्रणाली लागू गरिनेछ। स्थानीय बासिन्दाहरूले यस योजनाप्रति उत्साहजनक समर्थन र स्वागत जनाएका छन् । दोस्रो तथा तेस्रो चरणको कार्यान्वयनसँगै वार्ड नं. ४ लाई पूर्ण रूपमा व्यवस्थित बाटो नाम, व्यवस्थित घर नम्बर र स्टप साइन जडान गरिएको सुरक्षित वार्डको रुपमा रूपान्तरण गर्ने लक्ष्य राखिएको छ ।

ठेगाना प्रणाली र स्मार्ट सिटी निर्माणको थालनी

पहिले पदमपुरका सडकहरूमा कुनै ठेगाना वा नाम थिएन । यसले स्थानीय बासिन्दा, व्यवसाय, र आपतकालीन सेवाहरूलाई गन्तव्य पत्ता लगाउन निकै कठिन बनाएको थियो । अब, नगरपालिकाले दुई भाषामा (नेपाली र अंग्रेजी) ठेगाना नामाङ्कन गर्ने, घर नम्बरिङ प्रणाली लागू गर्ने, र स्मार्ट ट्राफिक व्यवस्थापनको लागि आईटी एकीकरण गर्ने लक्ष्य राखेको छ ।

स्टप साइन प्रणालीले ट्राफिक सुरक्षा सुधार

सडकमा स्टप साइनको अभाव हुँदा दुर्घटनाको जोखिम उच्च थियो । अब, पदमपुर वार्ड नं ४ ले मुख्य अन्तरसेक्शनहरूमा स्टप साइनहरू राख्ने, ट्राफिक निगरानी क्यामेरा जडान गर्ने, र उल्लङ्घन गर्नेलाई डिजिटल ट्र्याकिङ मार्फत जरिवाना लगाउने योजना बनाएको छ ।

नयाँ रोजगारी सिर्जना:
यस योजनाले शहरी योजनाकार, GIS प्रविधिज्ञ, ट्राफिक व्यवस्थापक, निर्माण मजदुर, आईटी इञ्जिनियर, ट्राफिक प्रहरी जस्ता विभिन्न क्षेत्रमा रोजगारी सिर्जना गर्नेछ । अनुमानअनुसार ३०-४०% रोजगारी वृद्धि हुनेछ, जसले स्थानीय अर्थतन्त्रलाई बलियो बनाउनेछ।

आईटी प्रविधि र डाटा सेन्टर स्थापना
ठेगाना प्रणालीलाई अझ प्रभावकारी बनाउन GIS प्रविधि, स्मार्ट ट्राफिक व्यवस्थापन, क्लाउड डाटा सेन्टर, र डिजिटल कर संकलन प्रणाली प्रयोग गरिनेछ। नगरपालिकाले ई-गभर्नन्स प्रणाली लागू गर्ने, जसले नगरवासीलाई सेवा लिन सजिलो बनाउनेछ।

राजस्व संकलनमा ५०-१००% वृद्धि सम्भावना
ठेगाना प्रणाली व्यवस्थित भएपछि सम्पत्ति कर संकलन, व्यवसाय कर, यातायात उल्लङ्घन जरिवाना, र डिजिटल सेवा शुल्कबाट वार्ड र नगरपालिकाले वार्षिक करोडौं रुपैयाँ राजस्व संकलन गर्न सक्नेछ ।

पर्यटन, व्यवसाय वृद्धि, र आर्थिक विकासमा योगदान
सही ठेगाना प्रणाली भएका नगरहरू व्यवसाय र पर्यटकहरूका लागि आकर्षक गन्तव्य बन्न सक्छन् । व्यवस्थित नगर प्रणाली लागू भएपछि होटल, रेस्टुरेन्ट, पर्यटन सेवा, र व्यापारिक गतिविधिमा ४०% वृद्धि हुने अनुमान गरिएको छ ।

यातायात उल्लङ्घन जरिवाना र ट्राफिक निगरानी प्रणाली
अब, ट्राफिक नियम उल्लङ्घन गर्नेलाई डिजिटल ट्र्याकिङ प्रणाली प्रयोग गरी जरिवाना लगाइनेछ । AI-आधारित ट्राफिक निगरानी प्रणालीले सुरक्षा सुधार गर्नुका साथै वार्ड र नगरपालिकालाई अतिरिक्त राजस्व संकलन गर्ने अवसर दिनेछ ।

भूमिसम्बन्धी दस्तुर र सम्पत्ति मूल्य वृद्धिबाट फाइदा
व्यवस्थित ठेगाना प्रणाली भएपछि जमिन र घरको मूल्य १५-३०% ले वृद्धि हुन सक्छ । यसले सम्पत्ति खरिद-बिक्री गर्दा दस्तुर शुल्क संकलनमा वृद्धि हुनेछ, जसले नगरपालिकाको आर्थिक स्थिति सुधार गर्नेछ ।

नयाँ नीति र कानुनी स्पष्टता
प्रविधिमैत्री नगर प्रणाली लागू भएपछि ई-गभर्नन्स सेवा, डिजिटल कर प्रणाली, र व्यवसाय अनुदान प्रणाली सञ्चालन गर्न सजिलो हुनेछ । यसले नयाँ लगानीकर्ता भित्र्याउने, व्यवसायलाई अझ व्यवस्थित गर्ने, र कानुनी पारदर्शिता बढाउनेछ ।

स्मार्ट ठेगाना प्रणाली लागू गर्न अन्तर्राष्ट्रिय उदाहरणहरू
अन्य देशहरूमा ठेगाना व्यवस्थापन प्रणाली लागू गरेपछि कर संकलन ५०-१००% ले वृद्धि भएको छ । जस्तै, केन्याको नैरोबी, भारतको बैङ्गलोर, र दुबईको स्मार्ट सिटी परियोजनाहरू यसका उत्कृष्ट उदाहरणहरू हुन् ।

नेपालकै पहिलो स्मार्ट नगर बन्ने अवसर
यदि पदमपुर वार्ड नं ४ ले यो परियोजना सफलतापूर्वक लागू गर्‍यो भने, यो नेपालकै पहिलो व्यवस्थित ठेगाना प्रणाली भएको स्मार्ट वार्ड बन्नेछ।