काठमाडाैं, २८ चैत्र । अमेरिका र चीनबीचको व्यापार युद्धका कारण विश्व बजारमा तेलको मूल्यमा गिरावट आएको छ। यसले नेपालमा पेट्रोलियम पदार्थको मूल्यमा के असर पार्नेछ भन्ने चासो बढेको छ।
हालै, अमेरिकी राष्ट्रपति डोनाल्ड ट्रम्पले चिनियाँ सामानमा १०४% सम्मको शुल्क लगाउने घोषणा गरेपछि चीनले पनि अमेरिकी सामानमा ८४% सम्मको प्रतिशोधी शुल्क लगाएको छ। यसले विश्वव्यापी आर्थिक मन्दीको चिन्ता बढाएको छ र तेलको मूल्यमा गिरावट आएको छ। अमेरिकी क्रुड तेलको मूल्य प्रति ब्यारेल $५६.९८ सम्म झरेको छ, जुन एक वर्ष अगाडि $८५ थियो। यद्यपि, ट्रम्पले अधिकांश शुल्कहरूमा ९०-दिनको विराम घोषणा गरेपछि मूल्यमा केही सुधार आएको छ, तर चीनलाई भने यो छुट दिइएको छैन।
नेपालमा, पेट्रोलियम पदार्थहरूको आयातमा गिरावट देखिएको छ। चालू आर्थिक वर्षको पहिलो पाँच महिनामा, नेपालले ६८.६२ अर्ब रुपैयाँ बराबरको पेट्रोलियम पदार्थ आयात गरेको छ, जुन अघिल्लो वर्षको सोही अवधिको तुलनामा लगभग १७% ले कम हो। यसमा सुस्त अर्थतन्त्र, जलविद्युत उत्पादन र खपतमा वृद्धि, र विद्युतीय सवारी साधनहरूको बढ्दो प्रयोगले योगदान पुर्याएको छ।
तेलको अन्तर्राष्ट्रिय मूल्यमा गिरावट आउँदा पनि नेपाल आयल निगमले स्थानीय बजारमा मूल्य समायोजन गर्न ढिलाइ गर्ने गरेको छ। निगमले ऋणभार र घाटाको कारण देखाउँदै मूल्य घटाउन नसकिएको बताएको छ। उपभोक्ताहरूले भने अन्तर्राष्ट्रिय बजारमा मूल्य घट्दा स्वदेशी बजारमा पनि तत्काल प्रभाव देखिनुपर्ने माग गरेका छन्।
यसरी, अमेरिका-चीन व्यापार युद्धका कारण अन्तर्राष्ट्रिय बजारमा तेलको मूल्यमा गिरावट आएको भए पनि, नेपालमा पेट्रोलियम पदार्थहरूको मूल्यमा तत्काल ठूलो परिवर्तन आउने सम्भावना कम देखिन्छ। तथापि, दीर्घकालमा अन्तर्राष्ट्रिय मूल्यहरूको प्रभाव नेपाली बजारमा परेमा उपभोक्ताहरूले राहत पाउने आशा गर्न सकिन्छ।
